Waarom zijn er zoveel labels? Steek ik mezelf dan niet opnieuw in een hokje?

De meeste mensen weten ondertussen wel wat hetero, homo, lesbisch, biseksueel en transgender betekenen. Dat er een verschil is tussen seksuele aantrekking en romantische oriënantie is iets minder bekend. Wat precies het verschil is tussen genderidentiteit en genderexpressie is ook niet altijd voor iedereen duidelijk. Als je daar nog eens biologisch geslacht aan toevoegt, zijn de meeste mensen helemaal verloren. Er bestaan veel labels om te omschrijven hoe al die zaken bij jou zitten.

De hoeveelheid aan labels maakt het vaak overweldigend en verwarrend. Het is even zoeken voor je helemaal je weg kent tussen termen zoals panseksueel, polyseksueel, queer, omniseksueel, demiromantisch, polyamoureus, sapioseksueel, gynoseksueel, androgynoseksueel, ... Vaak zijn er verschillende definities. Niet iedereen gebruikt ze bovendien op precies dezelfde manier. Als die labels vaak verwarrend zijn, wat is dan eigenlijk het nut ervan? Waarom zijn ze nodig? En waarom zijn er zoveel nodig? Daarover bestaan er veel verschillende meningen.

Een belangrijk argument voor labels is dat het handig is om een woord te hebben om te beschrijven hoe jij je precies voelt. Dat er een woord voor bestaat, betekent dat je niet de enige bent met die gevoelens. Je bent niet alleen. Dat besef maakt voor veel mensen een groot verschil. Het is ook makkelijker om informatie te vinden als je weet op welk woord je moet zoeken. Met een label is het daardoor een stuk makkelijker om andere mensen te vinden die hetzelfde ervaren. Voor sommigen is het ook belangrijk om een label te hebben, omdat het deel is van hun identiteit. Met een label kan je ook dat deel van zichzelf benoemen en je identiteit verstevigen.

Niet voor iedereen werkt het zo. Er zijn ook goede redenen om geen labels te gebruiken. Het kan zijn dat je niet de nood voelt om je identiteit te omschrijven, of dat je identiteit moeilijk met een specifieke term is vast te pinnen. Misschien is er eenvoudigweg geen woord dat er in slaagt om jou in al je diversiteit te vatten. Een label kan je ook het gevoel geven dat je enkel je gender of seksuele en romantisch voorkeur bent. Misschien ben je best je tevreden met te zijn zoals je bent en hoe je je voelt, zonder dat je daar een label op moet kleven. Voor sommige mensen voelt labeling als iets dat enkel belangrijk is voor hun omgeving, niet voor henzelf.

Een label kleven of laten kleven, kan ook best eng zijn. Als je zelf nog aan het ontdekken bent hie je precies in elkaar zit bijvoorbeeld. Weet dat niemand voor jou kan beslissen of je een label gebruikt, en welk label dat dan moet zijn. Je hebt het recht om jezelf te benoemen. Of dat nu betekent dat je een term hebt voor elk aspect van je romantische en seksuele voorkeur of genderidentiteit, of helemaal geen labels wil. Je hebt ook het volste recht om van label te veranderen of al je labels te laten varen, als je dat wil. Mensen zijn complexe wezens en passen niet altijd netjes in voorgemaakte hokjes. Zelfs als je niet voldoet aan de definitie van een bepaald label, kun je dat gebruiken als dat voor jou goed voelt. Jij bent de enige die hierover te beslissen heeft.

Wil je zoveel mogelijk labels leren kennen? Misschien zijn de Engelstalige video's van Youtuber Ash Hardell iets voor jou. In de video's 'The ABC's of LGBT', 'Everything Gender' en 'Let's Learn About Intersex' zet Ash veel van de bestaande labels op een rijtje en verduidelijkt ze in een razendsnel tempo.